Boren in metaal vraagt om de juiste voorbereiding. Metaal is glad, wordt snel warm en een verkeerde boor of te hoog toerental zorgt al snel voor een botte boor, een scheef gat of beschadiging van het werkstuk. Met de juiste metaalboor, rustig toerental en goede koeling boort u nauwkeuriger, veiliger en met minder slijtage.
Twijfelt u nog welke boor past bij uw klus? Lees dan ook: Hoe kies je een geschikte metaalboor?
De 10 tips in het kort
| Tip | Waar let u op? |
| 1 | Kies de juiste metaalboor voor het materiaal. |
| 2 | Stem uw aanpak af op staal, RVS, aluminium of ander metaal. |
| 3 | Zet het werkstuk stevig vast. |
| 4 | Markeer het boorgat en gebruik een centreerboor of centerpons. |
| 5 | Gebruik de boormachine op de juiste stand. |
| 6 | Boor met een laag toerental. |
| 7 | Gebruik boor- en snijolie. |
| 8 | Laat de boor snijden en druk niet te hard. |
| 9 | Boor grote of diepe gaten in stappen. |
| 10 | Ontbraam, verzink en controleer het gat. |
-
Kies de juiste metaalboor
Niet iedere boor is geschikt voor metaal. Gebruik altijd een metaalboor die past bij het materiaal waarin u boort. Voor veel standaard toepassingen in staal en algemeen metaal is een HSS metaalboor een goede keuze. Boort u in hardere metaalsoorten zoals RVS of gietijzer, dan is een cobaltboor vaak geschikter.
Let vooral op dat de boor scherp is. Een botte boor maakt meer warmte, vraagt meer kracht en geeft sneller bramen of een onnauwkeurig gat.
Twijfelt u welke metaalboor past bij uw klus? Lees dan eerst: Hoe kies je een geschikte mtaalboor? Wilt u vooral het verschil weten tussen HSS en cobalt? Lees dan: HSS of cobalt metaalboor: wat is het verschil?
-
Weet in welk metaal u boort
Aluminium, staal en RVS vragen niet om precies dezelfde aanpak. Aluminium is zachter, maar kan bij een verkeerde snelheid of te weinig koeling aan de boor gaan kleven. RVS is juist harder en vraagt om rust, goede koeling en een geschikte cobaltboor.
Gebruik dit artikel als algemene basis voor het boren in metaal. Gaat u specifiek in aluminium boren? Lees dan: Boren in aluminium. Werkt u met roestvast staal? Lees dan: Welke boor voor RVS?
Zo houdt u rekening met het materiaal en voorkomt u dat de boor onnodig warm wordt, snel slijt of een minder strak gat maakt.
-
Zet het werkstuk stevig vast
Een los stuk metaal kan gaan trillen, verschuiven of zelfs meedraaien met de boor. Dat is onveilig en zorgt voor een slecht boorresultaat. Klem het werkstuk daarom vast met een bankschroef, lijmklem of andere stevige opspanning.
Boort u in dun plaatmateriaal? Ondersteun de plaat dan goed, zodat het metaal niet gaat klapperen of vervormen tijdens het boren.
-
Markeer het boorgat en gebruik een centreerboor of centerpons
Metaal is glad. Zonder goed startpunt kan de boor wegglijden, met krassen of een scheef gat als gevolg. Markeer daarom eerst de plek waar u wilt boren. Gebruik daarna een centerpons om een klein putje in het metaal te maken.
Zet de punt van de boor in dat putje en begin rustig. Zo blijft de boor beter op zijn plek en boort u nauwkeuriger.
-
Gebruik de boormachine op de juiste stand
Gebruik bij metaal altijd de normale boorstand. Heeft uw machine een klop- of hamerfunctie? Zet die uit. Kloppen is bedoeld voor steen of beton en kan bij metaal de boor, het werkstuk of het boorgat beschadigen.
Voor nauwkeurig werk is een kolomboormachine of boorstandaard ideaal. Daarmee boort u rechter en stabieler dan uit de hand. Werkt u met een handboormachine? Houd de machine zo haaks mogelijk op het materiaal en begin rustig.
-
Boor met een laag toerental
Een van de meest gemaakte fouten bij boren in metaal is te snel boren. Door wrijving ontstaat warmte. Hoe groter de boordiameter en hoe harder het metaal, hoe lager het toerental moet zijn.
Begin liever te langzaam dan te snel. Gaat het boren soepel en blijven de spanen netjes loskomen, dan zit u goed. Wordt de boor heet, ontstaat er rook of verkleurt de boor? Stop dan, laat de boor afkoelen en controleer of u niet te snel boort of te weinig koeling gebruikt.
-
Gebruik boor en snijolie
Bij boren in metaal is koeling belangrijk. Boor en snijolie vermindert wrijving, helpt warmte af te voeren en zorgt ervoor dat de boor langer scherp blijft. Zeker bij staal, RVS en grotere diameters is snijolie geen overbodige luxe.
Breng de olie aan op de boorpunt en het boorgat. Bij langere boringen kunt u tussendoor opnieuw olie toevoegen. Zo blijft de boor beter snijden en krijgt u een netter gat.
Wilt u minder warmte, minder slijtage en een strakker boorgat? Bekijk dan de Boor en Snijolie Spray 500 ml.
-
Laat de boor snijden en druk niet te hard
Een metaalboor moet snijden, niet door het materiaal geduwd worden. Zet constante, rustige druk. Te veel kracht kan de boor laten breken, het gat ovaal maken of onnodige warmte veroorzaken.
Merkt u dat u steeds harder moet drukken? Dan is de kans groot dat de boor bot is, het toerental niet klopt of er te weinig koeling wordt gebruikt. Stop op tijd en controleer de boor voordat u verdergaat.
-
Boor grote of diepe gaten in stappen
Een groot gat boort u meestal niet in één keer. Begin met een kleinere diameter en boor daarna op naar de gewenste maat. Zo blijft de grote boor beter gecentreerd en hoeft hij minder materiaal in één keer weg te nemen.
Bij dun plaatmateriaal kan een stappenboor handig zijn. Bij grotere gaten kunnen ook een gatenzaag of kernboor geschikt zijn. Welke oplossing het beste past, hangt af van de gewenste diameter, de dikte van het materiaal en de machine die u gebruikt.
Boort u diep? Trek de boor dan af en toe iets terug, zodat spanen kunnen lossen en de boor opnieuw gekoeld kan worden. Voor meer uitleg over de juiste aanpak leest u: Hoe boort u grote of diepe gaten in metaal?
-
Ontbraam, verzink en controleer het gat
Na het boren kunnen scherpe randen of bramen ontstaan. Controleer het gat en werk het indien nodig netjes af. Voor een strakke afwerking kunt u een verzinkboor gebruiken. Daarmee verwijdert u scherpe randen of maakt u ruimte zodat een schroefkop netjes in het materiaal valt.
Draag bij het boren altijd een veiligheidsbril. Metaalspanen zijn scherp en kunnen wegschieten. Raak de boor en het metaal direct na het boren niet met blote handen aan, omdat beide heet kunnen zijn.
Wilt u meer weten over het netjes afwerken van boorgaten en het laten verzinken van schroefkoppen? Lees dan: Verzinken in metaal en hout.
Veelgemaakte fouten bij boren in metaal
De meeste problemen ontstaan door een paar terugkerende fouten:
- Te hoog toerental gebruiken
- Geen boor- en snijolie gebruiken
- Het werkstuk niet goed vastzetten
- Geen centerpons gebruiken
- Met een botte of verkeerde boor werken
- Te veel druk zetten
- Grote gaten direct op eindmaat willen boren
Voorkomt u deze fouten, dan boort u schoner, veiliger en met minder slijtage aan uw gereedschap.
Veelgestelde vragen over boren in metaal
Welke boor gebruik ik voor metaal?
Gebruik een metaalboor die geschikt is voor het materiaal. Voor veel standaard toepassingen is HSS geschikt. Voor harde metaalsoorten zoals RVS kiest u eerder voor een cobaltboor.
Moet ik boorolie gebruiken bij metaal?
Ja, bij metaal is boor- en snijolie sterk aan te raden. Het vermindert wrijving, koelt de boor en helpt om de levensduur van de boor te verlengen.
Hoe voorkom ik dat de boor wegglijdt?
Markeer de boorplek en gebruik een centerpons. Door het kleine putje blijft de punt van de boor beter op zijn plek tijdens het starten.
Hoe boor ik een groot gat in metaal?
Boor grote gaten in stappen. Begin met een kleinere boor en vergroot daarna naar de gewenste diameter. Bij dun plaatmateriaal kan een stappenboor handig zijn.
Metaalboren nodig?
Met de juiste voorbereiding, een scherpe boor en voldoende koeling boort u strak en veilig in metaal. Bekijk onze metaalboren of lees eerst: Hoe kies je een geschikte metaalboor?
